เช็กใบอนุญาต สบส. ด้วยตัวเอง 5 นาที
ก่อนฝากพ่อแม่ไว้กับใคร
เขียนโดย พว.กรกมล ซ้ายขวา · ผู้จัดการฝ่ายการพยาบาล · เผยแพร่ 26 กรกฎาคม 2569 · อ่าน 6 นาที
เวลาไปดูศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ ครอบครัวส่วนใหญ่มัวแต่ดูห้อง ดูอาหาร ดูความสะอาด ซึ่งถูกแล้ว แต่มีอีกอย่างที่สำคัญกว่าและใช้เวลาแค่ 5 นาที คือการขอดูใบอนุญาต เพราะทุกอย่างที่เห็นในวันนั้นเปลี่ยนได้ แต่การมีหน่วยงานรัฐกำกับดูแลอยู่ คือสิ่งที่คุ้มครองท่านในวันที่เราไม่ได้อยู่ตรงนั้น
กฎหมายกำหนดอะไรไว้บ้าง
คำตอบสั้น: กิจการการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิงถูกกำหนดให้เป็นสถานประกอบการเพื่อสุขภาพ ต้องขึ้นทะเบียนและได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการ ภายใต้การกำกับของกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข ศูนย์ที่เปิดโดยไม่มีใบอนุญาตถือว่าดำเนินกิจการผิดกฎหมาย
สิ่งที่ใบอนุญาตนี้บังคับไว้ไม่ใช่แค่กระดาษหนึ่งใบ แต่รวมถึงมาตรฐานสถานที่ ความปลอดภัยของอาคาร บุคลากรที่ผ่านการอบรม และอัตราส่วนผู้ดูแลต่อผู้รับบริการ ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมศูนย์ที่ถูกกฎหมายจึงมีต้นทุนสูงกว่าศูนย์ที่เปิดกันเองในบ้านเช่า
เช็ก 3 ทาง ใช้เวลา 5 นาที
คำตอบสั้น: สามขั้นตอนคือ ดูใบอนุญาตที่ต้องแสดงไว้ในที่เปิดเผย · ขอถ่ายรูปใบตัวจริงแล้วตรวจชื่อผู้ประกอบการ ที่อยู่ และวันหมดอายุ ว่าตรงกับสถานที่จริง · สอบถามยืนยันกับสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดในพื้นที่ ทั้งสามขั้นทำได้ในวันเยี่ยมชม ใช้เวลารวมไม่เกิน 5 นาที
มองหาใบอนุญาตที่แสดงไว้ในสถานที่
สถานประกอบการที่ได้รับอนุญาตต้องแสดงใบอนุญาตไว้ในที่เปิดเผย มักอยู่แถวเคาน์เตอร์ต้อนรับหรือทางเข้า ถ้าเดินเข้าไปแล้วไม่เห็น ให้ถามตรง ๆ ว่าติดไว้ตรงไหน
ขอถ่ายรูปใบตัวจริง แล้วตรวจ 3 อย่าง
ตรวจว่า ชื่อผู้ประกอบการ · ที่อยู่ · วันหมดอายุ ตรงกับสถานที่ที่เรายืนอยู่จริง ข้อที่คนมองข้ามบ่อยที่สุดคือที่อยู่บนใบเป็นคนละสาขากับที่มาดู และใบหมดอายุไปแล้ว
สอบถามยืนยันกับหน่วยงานในพื้นที่
ถ้าอยากมั่นใจอีกชั้น สอบถามยืนยันได้ที่สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดในพื้นที่ที่สถานประกอบการตั้งอยู่ หรือกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ โดยแจ้งชื่อผู้ประกอบการและเลขที่ใบอนุญาตที่ถ่ายรูปไว้
6 จุดสังเกตที่ต้องระวัง
คำตอบสั้น: เจอข้อใดข้อหนึ่งไม่ได้แปลว่าที่นั่นแย่เสมอไป แต่แปลว่าต้องถามให้ชัดก่อนจ่ายเงิน โดยเฉพาะข้อแรก
- – บ่ายเบี่ยงไม่ให้ดูใบอนุญาต อ้างว่าอยู่กับเจ้าของ อยู่ที่สำนักงานใหญ่ หรือกำลังต่ออายุ
- – ไม่ให้เข้าชมพื้นที่จริง ให้ดูเฉพาะห้องตัวอย่างหรือห้องรับรอง ไม่ให้เห็นห้องพักที่ผู้สูงอายุอยู่จริง
- – ไม่มีสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร ใช้แค่ตกลงปากเปล่าหรือแชท
- – รับเงินสดอย่างเดียว ไม่ออกใบเสร็จ หรือให้โอนเข้าบัญชีบุคคลธรรมดาโดยไม่มีเอกสาร
- – ตอบไม่ได้ว่าใครรับผิดชอบทางวิชาชีพ ถามว่าพยาบาลวิชาชีพเข้ามาบ่อยแค่ไหนแล้วตอบวนไปมา
- – อาคารดัดแปลงจากบ้านโดยไม่ปรับให้ปลอดภัย ทางเดินแคบรถเข็นสวนไม่ได้ ไม่มีราวจับ พื้นลื่น บันไดชัน
“ที่ที่ทำถูกต้องจะหยิบใบอนุญาตให้ดูภายในสองนาที เพราะเขาภูมิใจกับมัน — ปฏิกิริยาตอนถูกขอดู บอกได้เกือบทุกอย่างแล้ว”
มาดูใบอนุญาตของเราได้ทุกวัน
อ้อมกอดจดทะเบียนถูกต้องตามพระราชบัญญัติสถานประกอบการเพื่อสุขภาพ ครอบครัวขอดูใบอนุญาตได้ทุกครั้งที่มาเยี่ยมชม โดยไม่ต้องนัดล่วงหน้า
ถ้าฝากไว้กับที่ไม่มีใบอนุญาต เสี่ยงอะไร
คำตอบสั้น: ความเสี่ยงไม่ได้อยู่ที่วันปกติ แต่อยู่ที่วันที่เกิดเรื่อง ซึ่งเป็นวันที่ครอบครัวต้องการเอกสารและหน่วยงานกำกับมากที่สุด
- 1. ไม่มีใครกำกับมาตรฐาน — ทั้งความปลอดภัยของอาคาร คุณสมบัติผู้ดูแล และอัตราส่วนการดูแล ไม่มีหน่วยงานเข้าตรวจ
- 2. เรียกร้องความรับผิดชอบได้ยาก — ไม่มีสัญญา ไม่มีใบเสร็จ ไม่มีนิติบุคคลให้ติดต่อ
- 3. อาจถูกสั่งปิดเมื่อไหร่ก็ได้ — ครอบครัวต้องหาที่ใหม่กะทันหัน และการย้ายที่อยู่แบบไม่ได้เตรียมตัวกระทบผู้สูงอายุทั้งร่างกายและจิตใจ
ข้อ 3 คือสิ่งที่ครอบครัวมักไม่ได้คิดถึงตอนเลือก ผู้สูงอายุใช้เวลาหลายเดือนกว่าจะคุ้นกับที่อยู่ใหม่ คนดูแลใหม่ และเพื่อนใหม่ การต้องย้ายกะทันหันจึงไม่ใช่แค่เรื่องความไม่สะดวก — อ่านสิ่งที่ต้องเตรียมก่อนพาผู้สูงอายุเข้าบ้านพักดูแล
คำถามที่ครอบครัวถามบ่อย
ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุต้องมีใบอนุญาตอะไร
กิจการการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิงถูกกำหนดให้เป็นสถานประกอบการเพื่อสุขภาพ ต้องขึ้นทะเบียนและได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการ ภายใต้การกำกับของกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข ใบอนุญาตนี้คนละฉบับกับใบอนุญาตสถานพยาบาลที่ใช้กับคลินิกและโรงพยาบาล ศูนย์ที่เปิดโดยไม่มีใบอนุญาตถือว่าดำเนินกิจการผิดกฎหมาย
จะเช็กว่าศูนย์ดูแลผู้สูงอายุถูกกฎหมายไหม ทำยังไง
ทำได้ 3 ทาง หนึ่ง ดูใบอนุญาตที่ต้องแสดงไว้ในที่เปิดเผยภายในสถานที่ สอง ขอถ่ายรูปใบอนุญาตตัวจริงและตรวจว่าชื่อผู้ประกอบการ ที่อยู่ และวันหมดอายุตรงกับที่ที่เราไปดูจริง สาม สอบถามยืนยันกับสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดในพื้นที่หรือกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ ทั้งสามขั้นใช้เวลารวมไม่เกิน 5 นาทีในวันที่ไปเยี่ยมชม
ศูนย์ที่ไม่มีใบอนุญาต มีจุดสังเกตอะไรบ้าง
จุดสังเกตที่พบบ่อยคือ ไม่ยอมให้ดูใบอนุญาตหรือบ่ายเบี่ยง ไม่ยอมให้เข้าชมพื้นที่จริงหรือให้ดูเฉพาะห้องโชว์ ไม่มีสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร เก็บเงินสดอย่างเดียวไม่ออกใบเสร็จ ไม่ระบุชื่อผู้รับผิดชอบทางวิชาชีพ และอาคารดัดแปลงจากบ้านพักอาศัยโดยไม่ปรับให้ปลอดภัย เจอข้อใดข้อหนึ่งควรถามให้ชัดก่อนตัดสินใจ
ถ้าฝากพ่อแม่ไว้กับศูนย์ที่ไม่มีใบอนุญาต เสี่ยงอะไร
ความเสี่ยงหลักมี 3 ข้อ หนึ่ง ไม่มีหน่วยงานกำกับดูแลมาตรฐานการดูแลและความปลอดภัยของอาคาร สอง เมื่อเกิดเหตุ ครอบครัวอาจไม่มีสัญญาหรือเอกสารใช้เรียกร้องความรับผิดชอบ สาม ศูนย์อาจถูกสั่งปิดได้ทุกเมื่อ ทำให้ต้องย้ายผู้สูงอายุกะทันหันโดยไม่ได้เตรียมตัว ซึ่งกระทบสภาพร่างกายและจิตใจของท่านโดยตรง
เขียนโดย พว.กรกมล ซ้ายขวา
พยาบาลวิชาชีพ | ผู้จัดการฝ่ายการพยาบาล อ้อมกอด เนอสซิ่งโฮม
เลขที่ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพการพยาบาล พว.5511238017
กำกับดูแลมาตรฐานการดูแลทั้งหมดของ อ้อมกอด Nursing Home ดูแลผู้สูงอายุระยะยาวในนนทบุรีและกรุงเทพฯ
เผยแพร่ 26 กรกฎาคม 2569 — บทความนี้สรุปแนวทางปฏิบัติเพื่อประกอบการตัดสินใจ ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย รายละเอียดและข้อกำหนดอาจเปลี่ยนแปลง ควรตรวจสอบกับหน่วยงานที่กำกับดูแลโดยตรง
แอด LINE อ้อมกอด @omkodcare
สอบถามห้องพัก ราคา และนัดชมสถานที่ ตอบทุกวัน 08:00–18:00 น.
สแกนด้วยแอป LINE เพื่อเพิ่มเพื่อน
เปิด LINE เลย
